Το "αυτοάνοσο νόσημα της αγάπης"

 

Julianna Swaney

Θα ήθελα να γράψω δυο λόγια για το βιβλίο "Η ιστορία ενός γάμου" του Νορβηγού  συγγραφέα Geir Gulliksen, εκδόσεις Ποταμός και σε μετάφραση Σωτήρη Σουλιώτη. (Μην το μπερδεύουμε με την ταινία του Νόα Μπάουμπακ "Marriage Story" 2019)

 Τί έκανε μέσα μου; 

Πρόκειται για την αφήγηση ενός άνδρα (Γιόν) με ανοιχτό νου, σίγουρο, επιτυχημένο, που προσπαθεί, κάνοντας συχνές αναδρομές στο γάμο του, να κατανοήσει τους λόγους που φθείρουν τη σχέση του με τη γυναίκα του (Τίμι). Πρόκειται δηλαδή για μια προσπάθεια ανάλυσης της ανθρώπινης φύσης και των σχέσεων στον 21ο αι.  

Δεν είναι ένα ευχάριστο βιβλίο, αν και είναι πολύ καλογραμμένο. Μου άφησε μια πάρα πολύ πικρή γεύση. Με έκανε να νιώσω βαθιά τον πόνο και τη μοναξιά του ήρωα, όσο προσπαθεί να ερμηνεύσει τα σημάδια φθοράς του γάμου του. 

Ταπεινώνεται, βασανίζεται και προσπαθεί, αγνοώντας κάθε αίσθηση αξιοπρέπειας, να αρπάξει, να κρατήσει δική του, έστω και μια στιγμή, ακόμα κι αν αυτή η στιγμή τον ταπεινώνει απίστευτα.

 Ο έρωτας εκτός ορίων μετατρέπει αυτόν τον άνδρα από εραστή και σύντροφο, σε υπηρέτη, σε έναν άφαντο τύπο που παρακολουθεί από τη σκιά κάθε, μα κάθε, κίνηση της γυναίκας του, αλλά δεν μένει εκεί. Προχωράει και σε κάτι αδιανόητο. Την προτρέπει να κάνει ό,τι θέλει στη ζωή της ακόμα κι αν αυτό που θέλει είναι να δημιουργήσει δεσμό με έναν άλλον άνδρα, με την προϋπόθεση να του διηγείται τα πάντα με λεπτομέρειες. Όλα ξεκινούν σαν ένα ερωτικό παιχνίδι που, όπως ο ίδιος πιστεύει, θα επιβεβαιώσει τον έλεγχο πάνω της και θα δημιουργήσει ένα κανάλι ουσιαστικότερης επαφής μαζί της.  

Όμως ο έρωτας είναι ένα πολύ εύθραυστο πράγμα. Δεν πρέπει να ρισκάρει κανείς  παιχνίδια μαζί του. Πρέπει να τον προστατεύει, να τον ορίζει και να τον σέβεται. 

Εδώ, ο Γιόν μετατρέπει αυτό το "παιχνίδι" σε πρόκληση σεξουαλικού ενδιαφέροντος. Πιστεύει πως έτσι ενώνεται με άρρηκτους ερωτικούς δεσμούς με την Τίμι και ότι διατηρεί τον έλεγχο πάνω της, πάνω στις επιλογές της και κατ' επέκταση πάνω στον γάμο του. 

Ο ήρωας προκειμένου να προβλέψει όλες τις αντιδράσεις της συντρόφου του, φθάνει σε σημείο να γίνει "διπολικός". Σκέφτεται και με την δική του ταυτότητα και μέσω της ταυτότητας της γυναίκας του. Διεισδύει μέσα της και ανιχνεύει όλες τις σκέψεις της και τις περιγράφει με απόλυτη λεπτομέρεια. Δηλαδή χάνει τον εαυτό του μέσα στη σύντροφό του. 

Μετά από τέτοιες ιστορίες αναρωτιέμαι ποια είναι η συνέχεια. Άραγε αυτός ο άνδρας που είναι στη μέση ηλικία πλέον, θα μπορέσει να ξαναβρεί τον εαυτό του; Να πατήσει στα πόδια του; Ίσως πείτε πως αυτό εξαρτάται από την ψυχική δύναμη που διαθέτει ο καθένας. Μα δεν είναι πάντα η ψυχική δύναμη. Μερικές φορές είναι και η αναισθησία. Κάποια στιγμή μας καταλαμβάνει η αναισθησία για να ανταπεξέλθουμε, να αντισταθούμε οι άνθρωποι στο αυτοκαταστροφικό κύμα που μας ρίχνει όλο και πιο χαμηλά. Ο έρωτας μπορεί να βιωθεί ως πραγματική αρρώστια.

Το βιβλίο το διάβασα μονορούφι. Πολύ καλογραμμένο, με εξαιρετική γνώση της ανθρώπινης ψυχής.

Ωστόσο ΔΕΝ το προτείνω σε ανθρώπους που έχουν χωρίσει πρόσφατα, σε ευάλωτους, τρυφερούς, κακοποιημένους, ταλαιπωρημένους ψυχικά. ΟΧΙ. Με τίποτα. 

Το ΠΡΟΤΕΙΝΩ όμως στους περίεργους και σε όσους νιώθουν πολύ σίγουροι, είναι απρόσεκτοι, εγωπαθείς και λένε ό,τι τους έρθει χωρίς να σκέφτονται τις συνέπειες.

Κατά τα άλλα, ως λογοτεχνία, είναι ένα πολύ καλό βιβλίο, έχει γραφτεί με μια ανάσα, και πιθανολογώ πως ίσως πρόκειται για αυτοβιογραφική ιστορία.

Η The Guardian, το χαρακτήρισε ως ένα "μύχιο, συναρπαστικό μυθιστόρημα για το αυτοάνοσο νόσημα της αγάπης".